Bektaşilik ’e bir kurum niteliği kazandıran, onu düzenli bir ocağa dönüştüren bir kişi diye bilinen Balım Sultan (kimi yerde Balum Sultan öl. 1516) şiirle uğraşmış mı, yoksa başkasının yazıp onun adına yazıya geçirmiş mi kesinlikle bilinmiyor. Kimi eski şiir dergilerinde birkaç şiir görülüyor. Şiirlerin, yaratış yönünden, başarılı olup olmadığı değil de Bektaşi anlayışının yayılmasında katkısı bakımından üzerinde durulmalıdır. Balım Sultan adını taşıyan bu şiirlerde egemen konu Ali ile soyuna duyulan sevgi, gösterilen saygıdır.
Balım çoklar ile sohbet edübdür
Bu yola erkâne emek verübdür
Gidin görün pirim nerde durubdur
Pir durduğu yerden haber ver imdi.
Bu dürttüğün dili, söylenişi eski, salt bir Alevi-Bektaşi duygusu içerdiği de açık. Üstelik "bu yola erkâna emek verübdür" dizesinden, Balım Sultan'ın Bektaşilik 'e verdiği emek, onu kurumlaştırmaya çalışması da gündeme getiriliyor. Bu dörtlüğün bulunduğu koşukta
Şâh-i merdân gibi ere tapının
Kim idi bekçisi o dört kapunun
………………………….
Ev içinden bize haber vir imdi
dizeleri ozanın Ali'ye bağlılığını açıklıyor. Balım Sultan'ın başka bir şiirinde söylediği
Benim sevdiceğim Ali'dir
Ali Ali'yi sevenler olmaz mı deli
Pirimin elinden içmişim dolu
Ali'yi seversen değme yarama
dizeler Bektaşiler arasında sık sık okunur, yinelenir. Bize kalırsa bu şiirlerin tümü başka birisince yazılıp Balım Sultan adına yazınımıza bırakılmıştır.
|